بازنمایی استعاری-شناختی رمان «جزیرۀ سرگردانی» بر اساس انگارۀ استعارۀ مفهومی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه ولایت، ایرانشهر، ایران (نویسندۀ مسئول).

2 دانشجوی کارشناسی ارشد زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه ولایت، ایرانشهر، ایران.

چکیده

ایدئولوژی­‌شناختی استعاری یکی از عمده رویکردهای مطالعاتی تئون و­ن­دایک است. او معتقد است که ایدئولوژی، نظامی از باورها و انگیزه­ها است. این نظام در حقیقت صورتی اجتماعی و کارکردی شناختی دارد. ازآنجاکه ایدئولوژی به­ دلیل ماهیت پدیداری و ساختار معنایی، نیازمند ظهور و بروز خاص است؛ در شاکله­ای از نظام استعاری می­گنجد. استعاره لزوماً یکی از مهم­ترین پدیده­های معنایی محسوب می­شود که از پیکرۀ­ ابزاری صرفاً بلاغی خارج شده و نقش بازنمایی مفاهیم ذهنی انسان را ایفا می­کند. استعاره اصولاً حقیقتی مدرکانۀ زبانی است که به‌طور پنهان، گستره­ای از افکار و فرآیندهای تجربی ـ زیستی بشر را به همراه دارد. این مقاله با تکیه بر مفاهیم علمی و با روش مطالعۀ کتابخانه‌ای به شیوۀ تحلیلی درون متنی، رمان «جزیرۀ سرگردانی» سیمین دانشور را بررسی کرده است و در پی­جویی این مسئلۀ علمی است که استعاره­های مفهومی این رمان با چه کیفیت و در چه قالب کارکردی ظهور یافته­اند؟ به­طورکلی یافته­های این پژوهش نشان داد که استعاره­های رمان جزیرۀ سرگردانی با کارکردهایی در قالب‌های شباهت‌آفرینی، تمثیل‌شدگی، کنایه‌اندیشی و ساختار تلمیحی و گاه با ابعاد روان ادراکی برجسته‌سازی و آشنازدایی متبلور شده‌اند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Analyzing the novel entitled "Wandering Island" using metaphoric-cognitive ideology approach

نویسندگان [English]

  • Esmail Narmashiri 1
  • zahra karami 2
1 Associate Professor, Department of Persian Language and Literature, Faculty of Literature and Humanities, Velayat University, Iranshahr, Iran (author).
2 Master's student of Persian language and literature, Velayat University, Iranshahr, Iran.
چکیده [English]

Cognitive metaphoric ideology‌ is one of Teun Van Dijk's most common studying approaches. He deeply believes that ideology is a system of attitudinal beliefs and mental motivations. This system, in fact, has a social process and a cognitive function .According to this, ideology, due to the nature of discourse and the semantic structure, necessarily require metaphor and usually appears and crystallizes in framwirk of metaphorical propositions. Metaphor are not merely rhetorical categories in the general sense of the word, but many concepts and ideas that have a understanding and contemplative aspect can appear in metaphorical structure and action. In addition, metaphors are able to expand, combine,and complicate. Thus, they can subconsciously place a new and recreated pattern of a phenomenon or social truth in the system of mind and language. Accordingly, ideology and metaphor are necessarily considered to be intertwined and cohort that can be understood and explanatory in parallel. Based on the same scientific concepts, this paper has studied Simin Daneshvar's novel entitled "wandering island" with a cognitive and discursive style. This research has been conducted using library study following an analytical method and has focused on the issue that whether the novel's metaphors have cognitive-ideological functions. The findings of this research suggest that the Wandering Island metaphors are codified in a construction of thought linguistic symptoms that have cognitive ideological system of Simin Daneshvar's world of ideas and mental outcomes in order to explain the status of intellectual streams of Pahlavi era.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Conceptual metaphor
  • cognitive ideology
  • Wandering Island
  • Cognitive function
دوره 5، شماره 10 - شماره پیاپی 10
مقالات آماده انتشار
تیر 1401
  • تاریخ دریافت: 19 فروردین 1401
  • تاریخ بازنگری: 11 اردیبهشت 1401
  • تاریخ پذیرش: 25 خرداد 1401
  • تاریخ اولین انتشار: 01 تیر 1401